Zelfhulpboeken werken niet

Ik heb een hele boekenkast met zelfhulpboeken en boeken voor trainers. De helft daarvan heb ik nooit uitgelezen. Bij de meeste boeken is de strekking na de helft van het boek wel duidelijk. Sommige boeken begrijp ik eigenlijk al voldoende na het lezen van de kopjes. Wat overblijft heb ik echt letter voor letter gelezen, omdat mijn intellectuele brein er lekker op ging.

De boeken waarvan ik dacht: niet voor mij, zijn inmiddels alweer weggegeven. Mijn hoofd houdt enorm van boeken. Slechts enkelen raken ook mijn hart.

Wat ik de afgelopen jaren heb gemerkt, is dat de boeken die mij echt raakten meestal boeken waren die bevestigden wat ik ergens van binnen, in mijn lijf, zonder al te veel woorden al wist. Boeken die taal gaven aan een ervaring die ik al had gehad. Boeken die mij niet zozeer iets nieuws leerden. Ze hielpen mij vooral herkennen wat ik eigenlijk al wist, alleen nog niet zo helder kon zeggen.

Die ervaringen vonden bijna nooit plaats in de boeken zelf. Ze ontstonden in het dagelijks leven, in mijn relatie, in mijn gezin met mijn kinderen, in een training, een yogales, een retraite, een mediatie, een wandeling, een festival of een reis. Soms alleen, maar heel vaak in contact met andere mensen. Op plekken waar ik kon oefenen met nieuw gedrag, kon voelen wat er in mijn lijf gebeurde en meteen merkte wat het deed in contact met anderen.

Die ervaringen gaven mij in het moment zelf, of pas achteraf, diepe inzichten. Alsof ik het leven iets beter begreep. Vooral mezelf. Hoe ik door het leven wil gaan. Wat voor mij klopt. Waar ik niet meer omheen kan. Wat ik niet langer wil wegpoetsen, wegredeneren of parkeren voor later.

Ik noem dat altijd een one-way ticket.

Nadat ik zo’n inzicht had, kon ik niet meer terug. Alles werd daardoor niet ineens makkelijk. Ik werd ook geen beter mens met een soepel werkend innerlijk kompas en een glimlach die nooit meer van mijn gezicht verdween. Was het maar zo overzichtelijk. Ik kon niet meer terug omdat ik iets had gezien, gevoeld of begrepen wat ik daarna niet meer níet kon weten.

Boeken gaven mij bevestiging, woorden en soms een heerlijk intellectueel feestje. Trainingen, ontmoetingen en ervaringen gaven mij groei, inspiratie en diepere verbinding met mezelf en anderen.

Juist die ervaringen probeer ik in mijn trainingen te faciliteren.

Ik wil geen plek zijn waar mensen alleen maar kennis verzamelen. Daar hebben de meesten van ons al genoeg van. Zelf weet ik ook vaak al heel veel. Ik heb boeken gelezen, podcasts geluisterd, quotes opgeslagen, gesprekken gevoerd en inzichten gehad onder de douche. Ik weet vaak best dat ik beter naar mezelf mag luisteren, dat grenzen belangrijk zijn, dat gevoelens informatie geven, dat oordelen iets vertellen over wat ik nodig heb en dat echte verbinding niet ontstaat door mezelf netjes in te houden tot ik vanbinnen langzaam ontplof.

Maar weten is niet hetzelfde als kunnen, en kunnen is niet hetzelfde als doen. Dat ik het ook doe als mijn lijf gespannen is, mijn hart sneller klopt, mijn stem wiebelt en de ander me misschien aankijkt alsof ik normaal moet doen. Daar begint voor mij het werk.

Het begint niet in het lezen van nog een hoofdstuk over hoe het zou moeten. Het begint in het oefenen met hoe het werkelijk gaat. Met mijn lijf erbij. Met mijn stem erbij. Met andere mensen erbij. Met alle onhandigheid, scherpte, schaamte, goede bedoelingen, oude patronen en kleine moed die daar ook gewoon bij horen.

Groei zit soms in één zin die ik eindelijk hardop durf te zeggen. Soms in het besef dat mijn boosheid niet betekent dat ik moeilijk ben, maar dat iets belangrijk voor mij is. Soms in het moment waarop ik luister naar iemand anders en ineens voel dat er onder al die woorden gewoon een mens zit. Soms in de ontdekking dat ik een verzoek kan doen zonder mezelf kleiner te maken. Soms in het merken dat ik nee kan zeggen zonder de hele verbinding meteen in de fik te steken.

Daar gaat dit voor mij over.

Vrijer worden in mezelf zijn.

Maar... vrijer worden, wat is dat dan?

Dat betekent voor mij dat ik dieper kan ademen. Dat mijn lijf iets minder vaak op standje overleven staat. Dat er meer ruimte komt in mijn hoofd en in mijn hart om te doen wat echt belangrijk voor mij is. Dat ik mezelf niet voortdurend hoef te verlaten om de sfeer goed te houden, aardig gevonden te worden, professioneel over te komen of niemand teleur te stellen.

Vrij zijn betekent dat ik mezelf kan zijn op alle plekken in mijn leven: aan de keukentafel, in mijn relatie, op mijn werk, als iemand teleurgesteld in mij is, als ik nee zeg, als ik iets vraag en als ik nog niet precies weet hoe ik het moet zeggen, maar wel voel dat ik niet langer om mezelf heen wil bewegen.

Vrij zijn is ontdekken waar ik echt blij van word. Waar mijn lijf op aangaat. Waar mijn ogen weer een beetje van beginnen te glimmen. Wat ik nodig heb om niet alleen te functioneren, maar ook echt aanwezig te zijn in mijn eigen leven.

Vrij zijn is onbetaalbaar.

Dat betekent niet dat alles altijd rustig is. Ik ben niet ineens nooit meer bang, twijfel niet nooit meer en typ niet nooit meer met samengeknepen billen een bericht dat ik eigenlijk drie dagen geleden al had willen sturen. Vrij zijn betekent voor mij dat ik steeds iets vaker kan blijven bij wat er in mij gebeurt, zonder mezelf meteen te corrigeren, te veroordelen of op te offeren.

Het is geen trucje. Geen vijfstappenplan. Geen affirmatie op een post-it naast mijn spiegel die ik tegen mezelf moet zeggen terwijl mijn lijf nog steeds denkt: ja hoor, leuk geprobeerd.

Het is een manier van zijn. Een manier van leven waarin ik vaker achterover kan leunen, minder pieker, meer rust ervaar, mijn lijf iets zachter wordt, ik mezelf beter versta en vanuit daar ook meer in contact kan staan met anderen.

Ik ben dat dus iedere dag aan het oefenen.

En dat kun jij ook.

Echt waar.

Dat leer je alleen niet uit een boek, maar door het echt te oefenen. Op je eigen tempo, met twee voeten op de grond en met andere mensen die dat ook willen oefenen. Mensen die bereid zijn om te kijken, te voelen, te luisteren en woorden te zoeken voor wat voor hen belangrijk is.

Daarvoor heb ik een oefenruimte gemaakt:

De Empathie Gym. 

Een plek waar je nog niets hoeft te kunnen.

Een online plek waar je kunt oefenen met verbinding met jezelf en de ander. Geen zweverig gedoe. Geen groepsknuffel waar je niet om gevraagd hebt. Geen toneelstukje waarin iedereen ineens heel zacht gaat praten en met vochtige ogen zegt dat alles er mag zijn, terwijl jij vooral denkt: mag ik ook gewoon even normaal doen?

Gewoon oefenen. Met aandacht. Met helderheid. Met menselijkheid. Soms met ongemak, omdat iets nieuws leren nu eenmaal zelden volledig comfortabel is. Maar ook met lichtheid, humor en ruimte om te stuntelen.

De volgende Empathie Gym is op 15 juni van 9.30 tot 12.30 uur, online via Zoom.

Omdat ik geloof dat we van elkaar het meeste leren, hoop ik meerdere mensen te kunnen verwelkomen. 

Daarom kun je met de code GYM11 nu meedoen voor slechts 11 euro. Er is plek voor maximaal 20 deelnemers.

Dus:

Empathie Gym

15 juni 2026

9.30 - 12.30 uur

Online via Zoom

Investering: 11 euro

Wil jij vrijer worden in je communicatie?

Niet door nog een boek te lezen, maar door echt te oefenen?

Dan ben je welkom.

Ervaring hoeft niet, mag wel.

Zie ik je dan?

Groet,

Tamara